Meer inzicht in eigen bedrijf door kennisvouchers

Op initiatief van de gemeente Enschede, Stawel en Stichting Buurtkring Broekheurne is in 2023 een koploperproject gestart. Het gebied is een uitloopgebied voor de inwoners van Enschede en Haaksbergen met 14 agrarische bedrijven en drie historische landgoederen. In totaal hebben negen agrarisch ondernemers gebruikgemaakt van een kennisvoucher om een bedrijfsplan met toekomstscenario’s te laten maken.

Hans Grootens is adviseur landelijk gebied van Lander Advies. Hij heeft in 2024 en 2025 een bedrijfsanalyse voor de ondernemers gemaakt op basis van drie gesprekken per ondernemer.

Adviseur Hans Grootens in een weiland met zwart-witte koeien en groene bomen in de verte.

Een transitie begint bij de boer op het erf

“Een transitie begint altijd bij de ondernemers zelf”, vertelt Grootens. “Wat wil een ondernemer en hoe gaat hij of zij dat aanpakken? Dat is heel persoonlijk en kan per ondernemer verschillen, maar als je een verandering op gang wilt krijgen, dat begint bij de boer op het erf.”

Richting kiezen die bij je past

Grootens heeft de situaties op drie niveaus geanalyseerd: “We starten altijd met de ondernemer zelf. Welke richting wil jij op? Vervolgens kijken we naar het bedrijf als geheel. Past het bedrijf bij wat je wilt of moet daarin iets veranderen? Daarna kijk je naar de omgeving en zie je dat er best wat uitdagingen zijn. Waar is je bedrijf gevestigd en heb je als bedrijf voldoende invloed en ruimte om je te bewegen binnen alle ontwikkelingen en kansen? Dat is soms een bevestiging of geeft inzicht om te veranderen. Het levert in elk geval een heel compleet overzicht op, waar de ondernemer zelf mee aan de slag kan. Ik zou het iedereen aanraden!”

Koen Hobbelt is één van de ondernemers die actief deelneemt aan het gebiedsproces in Broekheurne. Hij heeft een melkveebedrijf met zo'n 120 koeien. “Als agrarisch ondernemer heb je te maken met verschillende uitdagingen en moet je best veel investeren. Uiteindelijk moet je zorgen dat je geld kan verdienen. De bedrijfsanalyse geeft een goed beeld van waar je staat, hoe je er zelf in zit, zowel als persoon als ondernemer.”

Volgens de ondernemer hadden de gesprekken en de bedrijfsanalyse veel meerwaarde, omdat je samen kijkt waar de mogelijkheden liggen. “Niets doen, is geen optie en wat heb je te verliezen? Ik heb tijdens de gesprekken veel geleerd over mezelf en mijn bedrijf. Zo wil ik graag de dingen goed geregeld hebben. In de gesprekken wordt dan duidelijk welke richting het beste bij je past. Dan kan je keuzes maken.”

Kennis toepassen in de praktijk

“Doordat we in het gebiedsproces samen optrekken, ontstaan er meer mogelijkheden,” licht Koen Hobbelt toe. “Samen met andere ondernemers ben ik betrokken bij het praktijknetwerk klimaatrobuust Broekheurne. Diverse sprekers geven ons inzicht in hoe het anders kan én we kunnen leren van elkaar. Het klinkt allemaal erg logisch en je gaat de theorie ook testen in je eigen bedrijfsvoering. We kijken naar de gezondheid van de bodem en hoe je daarmee op je erf de kringloop zoveel mogelijk kan sluiten. Ik weet nu beter wat ik op mijn erf kan beïnvloeden en wat het effect daarvan is op de lange termijn met minder milieubelasting op de omgeving.”

Waardevol voor hele gebied

De bedrijfsplannen zijn opgeleverd per ondernemer, maar alle analyses samen geven ook een goed beeld van de dynamiek in het gebied als geheel. “Agrarisch ondernemers willen vaak gewoon in de praktijk aan de slag en nemen meestal niet de tijd om (te lang) te reflecteren”, vertelt Grootens. “Dat maakt de combinatie met het praktijknetwerk zinvol. Ze hebben nu hun eigen situatie en toekomst scherp in beeld en kunnen via het praktijknetwerk kennis opdoen over hoe het anders kan. Ze leren van elkaar en testen het in hun eigen bedrijfsvoering. Dat geeft energie en dan kom je ergens. De ondernemers kunnen hier echt mee aan de slag. En als ze er zelf niet uitkomen, dan kunnen ze ook nog een beroep doen op de ervencoach Gerrit Meutstege, die in dit gebied betrokken is vanuit Boerenperspectief OverijsselVerwijst naar een andere website

Kennisvouchers 

Vanuit het programma Toekomst voor ons Platteland kunnen agrarisch ondernemers kennis inkopen voor een duurzame toekomst. In het koplopersproject Broekheurne hebben negen agrarisch ondernemers een kennisvoucher aangevraagd om een bedrijfsplan met ondernemersprofiel te laten maken. Dat levert een onafhankelijk en deskundig advies op voor de ondernemers, zodat zij de koers voor de toekomst van hun bedrijf beter kunnen bepalen. De subsidie vergoedt 80 procent van de kosten om een adviseur in te huren tot maximaal € 4.000.

Meer informatie

Wil je meer weten over regelingen om slim en duurzaam te investeren op het boerenerf? Kijk dan op onderstaande pagina: